Πώς καταπολεμούνται τα ζιζάνια στις καλλιέργειες;

Τί είναι τα ζιζάνια;

Τα ζιζάνια είναι φυτά που φυτρώνουν εκεί που δεν χρειάζονται και ανταγωνίζονται τα καλλιεργούμενα μειώνοντας τις αποδόσεις. Αναμφίβολα ένα χωράφι χωρίς ζιζάνια είναι η βάση μιας καλής παραγωγής. Τα καλλιεργούμενα φυτά αντιμετωπίζουν μια σειρά από εχθρούς και παράσιτα που τα ανταγωνίζονται και περιορίζουν την παραγωγή τους. Ουσιαστικά ο γεωργός συγκομίζει ό,τι καλλιέργεια περισσέψει από τα διάφορα παράσιτα. Με τον όρο παράσιτο ορίζουμε κάθε οργανισμό που ανταγωνίζεται τα καλλιεργούμενα φυτά. Ο ανταγωνισμός γίνεται για το φως, το νερό και τα θρεπτικά στοιχεία. Στον όρο αυτό περιλαμβάνονται τα ζιζάνια, τα έντομα, οι μύκητες, βακτήρια, ιοί, ζώα του εδάφους κ.λπ.

Πώς φυτρώνουν τα ζιζάνια;

Ως ζιζάνιο ορίζεται κάθε φυτό που φυτρώνει εκεί που δεν το θέλουμε. Τα καλλιεργούμενα φυτά μιας χρονιάς μπορεί να αποτελούν ζιζάνια για την επόμενη, εάν ακολουθήσει διαφορετική καλλιέργεια. Τα ζιζάνια, όπως και τα καλλιεργούμενα φυτά, έχουν χαρακτηριστικά που πρέπει να είναι γνωστά, για να γίνει αποτελεσματικότερη η διαχείρισή τους. Υπάρχουν ζιζάνια ετήσια που φυτρώνουν κάθε χρόνο από σπόρο. Υπάρχουν ζιζάνια πολυετή, που έχουν συνήθως ριζώματα, βολβούς ή άλλα μέσα με τα οποία αναπτύσσονται κάθε έτος. Ένα ετήσιο ζιζάνιο, αν καταστραφεί, δεν ξαναβλαστάνει. Ένα πολυετές ζιζάνιο με ριζώματα ή βολβούς, όμως, εάν καταστραφεί, το υπόγειο τμήμα θα δώσει περισσότερα από ένα φυτά

Ποιοι είναι οι τρόποι καταπολέμησης των ζιζανίων;

Ο άνθρωπος προσπαθεί να τα καταπολεμήσει χρησιμοποιώντας διάφορες μεθόδους, όπως βιολογικές, μηχανικές, χημικές ή και συνδυασμούς τους. Οι βιολογικές μέθοδοι (με την έννοια των καλλιεργητικών πρακτικών, όπως η εφαρμογή αμειψισπορών) και οι μηχανικές (κυρίως με την κατεργασία του εδάφους και τα σκαλίσματα) είναι αυτές που χρησιμοποιούνται παραδοσιακά ακόμη και σήμερα στη γεωργία. Οι χημικές αναπτύχθηκαν κυρίως στο δεύτερο μισό του περασμένου αιώνα και έχουν καθιερωθεί με σημαντική επιτυχία αλλά και προβλήματα. Επίσης, τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί βιολογικές μέθοδοι που χρησιμοποιούν παράσιτα των εχθρών των καλλιεργούμενων φυτών, για να τα καταστρέψουν.

Χημική Μέθοδος

Τα ζιζάνια σήμερα καταπολεμούνται σε μεγάλο ποσοστό με χημικά ζιζανιοκτόνα που εφαρμόζονται με ψεκαστικά. Οι χημικές μέθοδοι είναι αναμφίβολα οι αποτελεσματικότερες, οι οικονομικότερες και οι ενεργειακά αποδοτικότερες. Συνοδεύονται, όμως, από σοβαρά προβλήματα. Οι ουσίες που χρησιμοποιούνται στις χημικές μεθόδους απεδείχθη ότι δημιουργούν προβλήματα στο περιβάλλον, στη φυσική ζωή και στους ανθρώπους.

Μηχανική Μέθοδος

Η πανάρχαια μέθοδος καταπολέμησης των ζιζανίων είναι η αφαίρεση με τα χέρια ή η καταστροφή τους με εργαλεία χειρός . Το κόστος, όμως, με τα σημερινά δεδομένα των αμοιβών εργασίας είναι πλέον πολύ μεγάλο και δεν καλύπτεται ούτε από τις υψηλές τιμές των λαχανικών. Πολλές προσπάθειες να μειωθεί το κόστος οδήγησαν σε διάφορες ιδέες υποβοήθησης των εργατών.Το φορείο με τους εργάτες κινείται από ελκυστήρα, ενώ το όχημα στις παρακάτω εικόνες, είναι αυτοκινούμενο και το χειρίζεται ο ίδιος ο εργάτης. Στην Farm to Fork δεν χρησιμοποιούμε κανένα αυτοκινούμενο όχημα και κρατάμε σθεναρά απόλυτη στάση στην καταστροφή των ζιζανίων, πραγματοποιώντας την μηχανικά με τα ίδια μας τα χέρια. Φροντίζουμε σε καθημερινή βάση να ελέγχουμε τις καλλιέργειές μας και να τις προστατεύουμε από τους σπόρους ζιζανίων που αναπτύσσονται κοντά τους.

Κεφάλαιο 3. Μηχανική καταπολέμηση ζιζανίων και εχθρών των φυτών

Χωρίς τίτλο διαφάνειας

Άλλες σύγχρονες μηχανικές μέθοδοι

Η αναστροφή του εδάφους που επιτυγχάνεται με το όργωμα έχει πολλαπλές θετικές επιπτώσεις στον έλεγχο των ζιζανίων. Εκτός από την άμεση καταστροφή των τυχόν φυτρωμένων ζιζανίων, τοποθετεί τους σπόρους που βρίσκονται στην επιφάνεια του εδάφους στο βάθος οργώματος, όπου πολλοί από αυτούς αδυνατούν να βλαστήσουν και καταστρέφονται, ενώ αποκαλύπτει και φέρει στην επιφάνεια τα ριζώματα και τους βολβούς ή τους κονδύλους κ.λπ. των πολυετών ζιζανίων που τους καλοκαιρινούς μήνες ξηραίνονται και έτσι περιορίζεται ο πληθυσμός τους. Από την άλλη πλευρά, βέβαια, το ετήσιο όργωμα ξαναφέρνει στην επιφάνεια του εδάφους σπόρους ζιζανίων από τα βαθύτερα στρώματα αλλά αυτοί είναι πάντα λιγότεροι. Γενικά, με τη συμβατική γεωργία επιδιώκουμε να εξασφαλίσουμε ένα χωράφι απαλλαγμένο από φυτρωμένα ζιζάνια τόσο κατά τη σπορά όσο και κατά τη διάρκεια ανάπτυξης της καλλιέργειας. Γι’ αυτό, πέρα από το όργωμα, χρησιμοποιούνται επίσης και μια σειρά άλλα εργαλεία, όπως καλλιεργητές, σβάρνες, σκαλιστήρια κ.ά., για να καταστρέψουν φυτρωμένα ζιζάνια (Τσατσαρέλης, 2000). Ιδιαίτερη δυσκολία παρουσιάζει η καταστροφή των ζιζανίων σε ήδη εγκατεστημένες φυτείες. Με τη συμβατική τεχνολογία η μηχανική καταστροφή βρίσκει εφαρμογή μόνο στις σκαλιστικές καλλιέργειες, όπου οι γραμμές των φυτών αφήνουν επαρκές κενό για να κινηθούν οι τροχοί του γεωργικού ελκυστήρα και τα υνιά των σκαλιστηριών. Παρόλ’ αυτά, τα ζιζάνια που φυτρώνουν επάνω στη γραμμή της καλλιέργειας είναι δύσκολο να καταστραφούν χωρίς να ζημιωθούν τα καλλιεργούμενα φυτά. Στις χειμερινές καλλιέργειες πάλι, η μηχανική καταπολέμηση των ζιζανίων με συμβατικές μεθόδους είναι αδύνατη. Συχνά, λοιπόν, κατά τη διάρκεια της βλαστικής περιόδου φυτρώνουν νέα ζιζάνια, τα οποία δυσκολευόμαστε να ελέγξουμε.

Ποια είναι η εικόνα στις καλλιέργειες σήμερα;

Οι πολίτες των αναπτυγμένων χωρών έχουν γίνει ιδιαίτερα ευαίσθητοι στα προβλήματα αυτά και απαιτούν από τον γεωργικό τομέα να τους εφοδιάσει με τρόφιμα ασφαλή και υγιεινά, με μεθόδους που δεν προκαλούν προβλήματα στο περιβάλλον και τη φυσική ζωή. Γι’ αυτό και η χρήση τους υφίσταται διάφορους περιορισμούς. Παράλληλα, η βιολογική γεωργία που ακολουθούσαν μικρές ομάδες αγροτών, άρχισε να γίνεται περισσότερο αποδεκτή ως μέθοδος παραγωγής. Μια μεγάλη ομάδα καταναλωτών είναι διατεθειμένη να πληρώσει ένα σημαντικά υψηλότερο κόστος για τα τρόφιμα που καταναλώνει, εφόσον υπάρχει η εγγύηση της πιστοποίησης ότι δεν χρησιμοποιούνται στην παραγωγή τους χημικά. Η βιολογική ή οργανική γεωργία είναι ένα σύστημα γεωργικής παραγωγής που απαγορεύει τη χρήση οποιωνδήποτε χημικών (λιπασμάτων, φυτοφαρμάκων κ.λπ.). Ακολουθεί μια σειρά από κανόνες σύμφωνα με τις οδηγίες της ΕΕ ή άλλων χωρών.

Στην Farm to Fork προσπαθούμε καθημερινά με μεράκι και αγάπη να προσφέρουμε τα καλύτερα αγαθά, σεβόμενοι την φύση και το περιβάλλον τα οποία προσπαθούμε να μην τα επιβαρύνουμε και να μην τα μολύνουμε. Επικοινωνήστε μαζί μας και επισκεφτείτε την φάρμα μας, ώστε να μυηθείτε και εσείς στην φυσική καλλιέργεια και να απολαύσετε από κοντά τα τεράστια οφέλη της στην διατροφή και την υγεία μας.

 

Εβδομαδιαίο Farmbox!!

Εγγραφείτε στο newsletter μας για να λαμβάνετε χρήσιμες συμβουλές για το μποστάνι σας από το blog μας! :)

Μετάβαση στο περιεχόμενο